ทารกไม่ถ่าย ท้องผูก เกิดจากอะไร? และวิธีดูแลรักษา

24 March 2023
608 view

ทารกไม่ถ่าย

.

.

ลูกไม่ถ่าย มีอาการท้องผูกต้องทำอย่างไรดี เป็นคำถามยอดฮิตจากคุณแม่หลายท่าน ปัญหาท้องผูกในเด็กสามารถเกิดขึ้นได้ด้วยเช่นกัน เนื่องจากระบบย่อยอาหารของเด็กยังไม่แข็งแรงเท่ากับวัยอื่นๆ หากเกิดอาการท้องผูกแล้วจะรุนแรงกว่าวัยอื่นๆ คุณแม่จึงต้องระวังเป็นพิเศษ ที่สำคัญคุณแม่ควรเรียนรู้วิธีดูรักษาอาการท้องผูกให้กับลูกอย่างถูกต้อง และเหมาะสมลูกน้อยจะได้กลับมาถ่ายได้ปกติ ทารกไม่ถ่าย เกิดจากอะไร และจะมีวิธีดูแลอย่างไร วันนี้เรามีคำแนะนำมาฝาก 

ทารกไม่ถ่าย เกิดจากอะไร - เด็กต่ำกว่า 6 เดือน

โดยทั่วไปแล้วเด็กทารกที่อยู่ในช่วง0-6 เดือนจะความถี่ในการถ่ายอุจจาระประมาณวันละ 2-3 ครั้ง เฉลี่ยสัปดาห์ 5-28 ครั้ง ทารกอาจจะไม่ได้ถ่ายทุกวัน ซึ่งปัญหา ทารกไม่ถ่าย หรือท้องผูกในเด็กวัยนี้อาจมีสาเหตุมาจากปัจจัยดังต่อไปนี้

1. นมแม่

เด็กทารก ที่ดื่มนมแม่ส่วนใหญ่จะไม่ค่อยเกิดปัญหาท้องผูก เนื่องจากนมแม่มีแบคทีเรียชนิดดี รวมถึงไขมัน และโปรตีนที่ช่วยให้การขับถ่ายคล่องตัว อุจจาระไม่แข็งตัวหรือจับเป็นก้อน ส่งผลทำให้เด็กขับถ่ายง่าย อย่างไรก็ตาม ทารกไม่ถ่าย อาจจะมาจากการแพ้โปรตีนในนมแม่ หรืออาหารบางอย่างที่คุณแม่รับประทานเข้าไปนั้นอาจมีผลต่อการขับถ่ายของลูกนั่นเอง  

2. ปัญหาสุขภาพ

ทารกไม่ถ่าย อาจจะเกิดจากปัญหาสุขภาพอย่างเช่นเด็กทารกที่อายุน้อยกว่า 1 เดือนที่มีอาการท้องผูกอาจจะมาจากอาการของลำไส้ใหญ่โป่งพองแต่กำเนิด ซึ่งมีโอกาสเกิดขึ้นกับเด็กประมาณ 1 ใน 5,000 คน หากเด็กมีอาการดังกล่าวนี้จำเป็นจะต้องได้รับการผ่าตัดรักษา

3. คลอดก่อนกำหนด

เด็กที่คลอดก่อนกำหนด จะมีอาการท้องผูกที่แย่กว่าเด็กทั่วไป เนื่องจากเด็กที่คลอดก่อนกำหนดระบบย่อยอาหารยังไม่เจริญเติบโตอย่างเต็มที่ ส่งผลทำให้อาหารที่รับประทานเข้าไปเคลื่อนผ่านทางเดินอาหารช้า และระบบย่อยทำงานได้ไม่สมบูรณ์ ทำให้อุจจาระมีลักษณะแห้ง และแข็ง ส่งผลทำให้เกิดอาการท้องผูกนั่นเอง

ทารกไม่ถ่าย เกิดจากอะไร - เด็ก 6 เดือนขึ้นไป

เด็กทารกที่อายุมากกว่า 6 เดือนขึ้นไปสภาพร่างกาย และการกินอาหารอาจมีการเปลี่ยนแปลง โดยระยะนี้เด็กบางรายอาจจะได้รับอาหารเสริมบ้างแล้ว และปัญหาที่พบบ่อยที่ทำให้ ทารกไม่ถ่าย นั้นเกิดจากสาเหตุปัจจัยดังนี้

1. อาหารต่าง ๆ

ทารกที่อายุมากกว่า 6 เดือนส่วนใหญ่คุณแม่มักจะให้อาหารเสริม หรือเปลี่ยนจากนมแม่มาเป็นรับประทานอาหารอื่นๆ บ้างแล้ว ส่งผลทำให้ ทารกไม่ถ่าย เนื่องจากร่างกายไม่ได้รับของเหลวในปริมาณเท่าเดิม อีกทั้งอาหารบางอย่างก็มีเส้นใยต่ำ ทำให้รับประทานเข้าไปแล้วเกิดอาการท้องผูกได้

2. นมชง

นมชงก็เป็นอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำให้ ทารกไม่ถ่าย เนื่องจากเด็กที่ดื่มนมชงเพียงอย่างเดียวเสียงที่จะเกิดอาการท้องผูกมาก เพราะนมชงมีส่วนผสมที่ทำให้ระบบย่อยอาหารทำงานมากขึ้น ส่งผลทำให้อุจจาระแข็งเป็นก้อน นอกจากนี้ เด็กทารก ที่แพ้โปรตีนในน้ำนมก็อาจทำให้เกิดท้องผูกได้เช่นกัน

3. ภาวะขาดน้ำ

ภาวะขาดน้ำก็เป็นอีกหนึ่งสาเหตุทำให้ท้องผูกได้ หากทารกประสบภาวะขาดน้ำ หรือได้รับน้ำไม่เพียงพอ ร่างกายก็จะดูดซึมน้ำจากอาหารที่กินเข้าไป รวมถึงน้ำจากกากของเสีย ส่งผลทำให้อุจจาระแห้งแข็ง และขับถ่ายลำบาก

4. อาการป่วยและยา

ทารกไม่ถ่าย อาจเกิดจากปัญหาสุขภาพต่างๆ อาการแพ้อาหารบางชนิด รวมถึงโรคเกี่ยวกับระบบเผาผลาญอาหาร เป็นต้น อาหารป่วยอื่นๆ ส่งผลทำให้ทารกรับประทานอาหาร และดื่มน้ำน้อยลง ทำให้ระบบการทำงานของร่างกายผิดปกติ และนำไปสู่ปัญหาท้องผูกได้ นอกจากนี้การใช้ยาระงับอาการปวดต่างๆ ก็ทำให้เกิดอาการท้องผูกได้เช่นกัน

วิธีดูแลรักษาเมื่อลูกน้อยท้องผูก

หากพบว่าลูกมีอาการท้องผูก หรือไม่ถ่ายติดต่อกันเป็นเวลาหลายวัน คุณแม่ควรดูแลลูกน้อยด้วยการปรับพฤติกรรมการกินให้กับลูกเป็นหลัก รวมถึงการกระตุ้นการขับถ่ายด้วยวิธีอื่นๆ ร่วมด้วย โดยวิธีรักษาดูแลเมื่อลูกท้องผูกสามารถทำตามวิธีดังต่อไปนี้

1. ให้ดื่มน้ำเยอะขึ้น

หากพบว่าลูกมีอาการท้องผูกไม่ถ่ายติดต่อกันหลายวัน คุณแม่ควรให้ลูกดื่มน้ำให้เพียงพอ เพราะน้ำเปล่าจะทำให้ร่างกายเด็กชุ่มชื้นขึ้น และการขับถ่ายก็จะดีขึ้นอย่างสม่ำเสมอ โดยอาจจะให้ลูกดื่มน้ำลูกพรุนเพื่อเป็นการกระตุ้นลำไส้ คุณแม่ควรผสมน้ำเปล่าเพื่อเจือจางความเข้มข้นของน้ำเพื่อไม่ให้หวานจนเกินไป

2. เสริมใยอาหาร 

เด็กทารก ที่เพิ่งกินอาหารควรเลี่ยงอาหารที่เสี่ยงทำให้ท้องผูก โดยควรเลี่ยงไม่ให้เด็กกินข้าวกับกล้วย เนื่องจากข้าวกับกล้วยจับตัวเหนียวเป็นก้อนได้ง่าย ทำให้การย่อยยาก คุณแม่ควรให้ลูกกินอาหารที่มีเส้นใยมากขึ้นอย่างเช่น บร็อคโคลี ลูกพรุน แอปเปิล และธัญพืชที่ผ้านการปรุงสุกแล้ว ทั้งนี้อาจจะนำผลไม้มาบดรวมกันให้ละเอียดให้ลูกกินแทนก็ได้

3. เติมน้ำผลไม้ในนม 

หากพบว่า ทารกไม่ถ่าย คุณแม่สามารถเติมน้ำผลไม้ลงไปในนมได้ เพราะน้ำผลไม้สามารถบรรเทาอาการท้องผูกได้ โดยควรเติมน้ำลูกพรุน ลูกแพร์ หรือน้ำส้มคั้นลงในนมเล็กน้อยประมาณวันละ 30-60 มิลลิลิตร

4. เปลี่ยนการให้นม

หากลูกมีอาการท้องผูกอย่างรุนแรง ลองมาแล้วทุกวิธีก็ยังไม่สามารถแก้อาการท้องผูกได้ ลองเปลี่ยนนมชง เพราะลูกอาจจะแพ้ส่วนผสมบางอย่างของนมผง ทั้งนี้จึงควรปรึกษาแพทย์เพื่อเปลี่ยนยี่ห้อนม รวมทั้งคอยสังเกตว่าลูกแพ้ส่วนผสมใดในนมผง

อาการท้องผูกสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกเพศทุกวัย โดยเฉพาะกับเด็กทารก ที่ระบบย่อยอาหารยังไม่แข็งแรง เพราะฉะนั้นคุณพ่อคุณแม่จึงต้องคอยสังเกตให้ดี ว่าลูกมีอาการท้องผูกหรือไม่ หากพบว่า ทารกไม่ถ่าย มีอาการท้องผูก ก็สามารถนำวิธีดูแลที่เราได้แนะนำมาข้างต้นนี้ไปปรับใช้ดู เชื่อว่าจะช่วยคุณแม่ได้ไม่มากก็น้อย

บทความแนะนำเพิ่มเติม

1. รับมืออย่างไร เมื่อลูกน้อยถ่ายยาก

2. ลูกท้องผูก ถ่ายยาก เบ่งนาน แก้ไขอย่างไรดี?

3. ลูกน้อยท้องผูกต้องแก้ที่ต้นเหตุ เพื่อสุขภาพและพัฒนาการที่ดี

เรียบเรียงโดย : Mamaexpert Editorial Team